BUYUK FETIH (TOPCU, NURETTIN)

Osmano?ullarÕnÕn ele aldÕ?Õ, Fatih'le, Yavuz gibi dahi devlet adamlarÕnÕn siyasi tarihe insan zekasÕnÕn harikalarÕndan biri halinde tevdi ettikleri devlet anlatÕ?Õ, merkeziyet?i ve otoriteli devletti. AynÕ zxasmanda hukuk-i ibaddan h?k?mdarÕ ?iddetle mesul edici totaliter edada dayanÕyordu. ?nce merkeziye?ti idi. ?? kÕtaya yakÕn devlet ?lkesini bir merkeze sÕmsÕkÕ ba?lÕyordu. Eski Roma ?mparatorlu?u2nun koyu merkeziyet?ili?i bizde adalet ve mesuliyet prensiplerine ba?lÕ olarak akla hayret veren bir hukuk ve ahlak nizamÕ i?inde ya?atÕlmakta idi. Bu devletin di?er kararkteri otoriteli olu?udur. Lakin onda otorite yani tam iktidar, orta?a?Õn ?ngiltere KrallÕ?Õ'yla, PapalÕk devletinde oldu?u gibi h?k?mdarÕn keyf ve iradesinden do?ma de?ildir. HalkÕn dima?ÕnÕ te?kil eden ilmiye sÕnÕfÕna yani m?nevverlere dayanÕr ve her hareketinden Allah'a hesap verme?e mecburdur. Ancak bu hesap verme mecburiyeti, bu sorumluluk sadece ahirete bÕrakÕlmak suretiyle h?k?mdarÕn ferdi iradesine terk edilmemi?tir. Bu devletin ???nc? karakteri h?r bir totalitarizme dayanmÕ? olmasÕdÕr. Yani bu devlet, halkÕn b?t?n ihtiya?larÕna uzanÕr ve